Alergia u dzieci a przeziębienie – jak rozpoznać alergię u najmłodszych?

Alergia często mylona jest z przeziębieniem lub zapaleniem górnych dróg oddechowych. Trudności w rozpoznaniu objawów przeziębienia mają dorośli, a jeszcze trudniej jest rozróżnić przeziębienie od alergii u dzieci, szczególnie tych najmłodszych. A szybko postawiona prawidłowa diagnoza ma ogromne znaczenie – istnieją duże szanse, że nawet silna alergia u dzieci nie wywoła astmy oskrzelowej. Jak rozpoznać alergię u dzieci i rozróżnić ją od przeziębienia?

Jakie są przyczyny alergii?

Główną przyczyną powstawania alergii jest nieprawidłowo działający układ immunologiczny. U osoby zdrowej rozpoznaje on wrogów organizmu w wirusach czy bakteriach, u alergika układ odpornościowy zagrożenie widzi także w substancjach, które dla ludzi nie są niebezpieczne.

Podczas pierwszego kontaktu alergenu z naszym organizmem, wytwarzane są przeciwciała IgE, które zwalczają konkretny rodzaj alergenu. Po pozbyciu się z organizmu alergenów, część przeciwciał przyczepia się do komórek tucznych w błonie śluzowej i tkance łącznej skóry, a część do komórek kwasochłonnych, znajdujących się w surowicy krwi. W czasie pierwszego zetknięcia się z alergenem, najczęściej nie obserwujemy żadnych dolegliwości.

Objawy alergii dostrzegamy jednak już przy drugim kontakcie z substancją nas uczulającą. Dzieje się tak, ponieważ alergeny łączą się z tymi przeciwciałami IgE, które przyczepiły się do komórek tucznych i kwasochłonnych, co z kolei powoduje uwalnianie się z komórek substancji prozapalnych, jakimi są histamina i leukotrieny. To właśnie one wywołują stan zapalny w naszym organizmie, w wyniku czego odczuwamy objawy alergii.

Dlaczego jedne osoby mają alergie, a inne nie? Ten aspekt do końca nie został jeszcze wyjaśniony. Jedną z przyczyn są skłonności genetyczne. Jeśli oboje rodziców cierpią na taką samą alergię, ryzyko, że ich dziecko również będzie ją miało sięga aż 80%. W przypadku dwóch innych alergii u obojga rodziców ryzyko to maleje do 60%, zaś gdy chory jest tylko jeden rodzic, spada ono do 30%.

Bez wątpienia alergie u dzieci powstają także na skutek przesadnej dbałości o czystość. Gdy do organizmu dziecka dostają się przeciętnej ilości bakterie i wirusy, układ immunologiczny uczy się je rozpoznawać i prawidłowo je zwalczać, jednocześnie nie reagując na niegroźne substancje. Częstym błędem popełnianym przez rodziców, a także lekarzy, jest zbyt częste podawanie chorym dzieciom antybiotyków, które nie tylko osłabiają układ odpornościowy, ale także powodują mikrourazy w błonie śluzowej, przez którą bakterie, wirusy, a także alergeny z łatwością dostają się do organizmu małego dziecka.

Alergia u dzieci – objawy alergii na rośliny i alergii pokarmowych

Mówiąc o alergii, należy pamiętać, że wywoływać ją mogą najróżniejsze substancje. Do najczęstszych alergii zaliczamy alergię na pyłki roślin, alergię na grzyby i pleśnie, alergie pokarmowe, alergie na sierść zwierząt. Alergie rozróżniamy również ze względu na sposób wnikania alergenu do organizmu:

  • Alergia wziewna
  • Alergia pokarmowa
  • Alergia kontaktowa
  • Atopowe zapalenie skóry

Różne rodzaje alergenów i różnie broniące się organizmy maluszków sprawiają, że trudno jest różnić alergię od przeziębienia lub zapalenia górnych dróg oddechowych, a jeszcze trudniejsze jest zweryfikować, na co dziecko jest uczulone.

Istnieje jednak grupa symptomów, które z całą pewnością powinny zwrócić naszą uwagę:

  • Objawy układu oddechowego: wodnisty katar, częste kichanie, niedrożny nos, napadowy kaszel, duszności, często powtarzające się infekcje górnych dróg oddechowych czy zapalenie ucha
  • Objawy skórne: pokrzywka, krostki i inne swędzące zmiany skórne, swędzenie skóry, duża suchość skóry, zaczerwienienia
  • Objawy żołądkowo-jelitowe: częste bóle brzucha, wymioty, biegunki, zaparcia, wzdęcia
  • Objawy układu nerwowego: częste bóle głowy, niepokój, apatia, częste zmiany nastroju, nadmierna aktywność

Jeśli którykolwiek z objawów się powtarza, warto udać się do lekarza alergologa i wykonać badania, które potwierdzą lub wyeliminują alergię. Czekając na zaplanowaną wizytę, warto spróbować wyeliminować produkty, które najczęściej uczulają. W przypadku objawów skórnych, najlepiej jest zamienić zwykły proszek do prania, na proszek dla niemowląt, a w przypadku objawów gastrycznych należy zrezygnować z krowiego mleka.

Należy także pamiętać, że przed badaniami należy zaprzestać podawania dziecku jakichkolwiek leków na alergię, chociaż w przypadku najmniejszych dzieci odradza się stosowania leków na alergię bez konsultacji z lekarzem.