Kwas foliowy – rola kwasu foliowego w organizmie człowieka

Przy udziale kwasu foliowego powstają kwasy nukleinowe, w tym również DNA. Kwas foliowy odpowiedzialny jest za funkcjonowanie wszystkich komórek. Szczególnie ważną rolę odgrywa podczas rozwoju płodu, dlatego kwas foliowy najczęściej suplementowany jest przez kobiety w ciąży. Czy faktycznie trzeba przyjmować syntetyczny kwas foliowy? Co jest naturalnym źródłem kwasu foliowego?

Kwas foliowy – co to jest i jak nam pomaga?

Kwas foliowy, inaczej witamina B9, witamina B11, witamina M, folacyna lub folian to grupa związków chemicznych, które w naszym organizmie odgrywają szczególną rolę. Ponieważ biorą udział w tworzeniu struktur DNA oraz odpowiadają za rozwój wszystkich komórek w organizmie, trudno sobie wyobrazić, by kwasu foliowego mogło zabraknąć. Jednak często nie doceniamy tego cennego składnika, którego nasz organizm niestety nie jest w stanie sam wyprodukować.

Kwas foliowy wraz z witaminą B12 tworzy czerwone krwinki oraz reguluje poziom homocysteiny. Nadmiar tego aminokwasu prowadzi do chorób serca, zawałów, wylewów, a także do zakrzepów. Homocysteina zwiększa utlenianie się „złego” cholesterolu, więc jej nadmiar prowadzi do zmian miażdżycowych.

Kwas foliowy dla kobiet w ciąży – dlaczego jest tak ważny?

W pierwszym miesiącu ciąży zaczyna kształtować się cewa nerwowa, która jest zalążkiem mózgu i rdzenia kręgowego, czyli układu nerwowego. W wyniku doborów kwasu foliowego płyn owodniowy dochodzi do mózgu i rdzenia kręgowego, a w konsekwencji do wstrzymania ich rozwoju. Ostatecznie dziecko urodzi się z bezmózgowiem, przepukliną mózgowo-rdzeniową czy rozszczepem kręgosłupa, który powoduje paraliż dolnej części ciała. Dzieci, które rodzą się z bezmózgowiem, przeżywają zaledwie kilka godzin. Niedobory kwasu foliowego mogą także przyczynić się do poronienia.

Wszystkim kobietom planującym ciążę oraz tym, które już zaszły w ciążę, zaleca się przyjmowanie kwasu foliowego w kapsułkach. Dzięki temu zmniejszamy ryzyko nieprawidłowego rozwoju cewy nerwowej u dziecka aż o 70 procent!

Niedobór i nadmiar kwasu foliowego

Wiemy już, że niedobór kwasu foliowego niesie za sobą poważne skutki dla każdej dorosłej osoby oraz niezwykle groźne skutki dla rozwijającego się w brzuchu matki dziecka. Coraz więcej osób zdaje sobie sprawę, jak ważne jest suplementowanie kwasu foliowego. Nasz organizm go nie syntetyzuje, a z pokarmu nasz organizm przyswaja jedyne 50 procent tej cennej substancji. Dlatego nie trudno o niedobory, ale także o przedawkowanie kwasu foliowego. To może prowadzić do nieodwracalnych zmian w układzie nerwowym oraz do trudnej diagnostyki w przypadku niedoboru witaminy B12. Nadmiar fiolacynów może również przyspieszyć rozwój komórek nowotworowych na ich wczesnym stadium rozwoju.

Dlatego w pierwszej kolejności warto zadbać o dietę bogatą w kwas foliowy. Spożywanie świeżych warzyw zielonych (szpinak, brukselka, sałata, kapusta włoska), nasion strączkowych, zbóż pełnoziarnistych, szparagów, brokułów oraz bananów znacznie podniesie poziom kwasu foliowego w naszym organizmie. Suplementację witaminy B11 warto skonsultować z lekarzem. Pamiętajmy też, że kwas foliowy łatwo się rozkłada pod wpływem światła dziennego oraz obróbki cieplnej, dlatego gotowanie (również na parze) czy duszenie likwiduje większość kwasu foliowego. Właśnie dlatego każdy z nas powinien zapytać lekarza o potrzebę dodatkowego suplementowania kwasu foliowego.