Wapń w diecie – czy naprawdę ma tak duże znaczenie?

Wapń to główny składnik mineralny w organizmie człowieka. Prawie 99% wapnia znajduje się w naszych kościach i zębach – to ich podstawowy materiał budulcowy. Pozostały 1% znajduje zastosowanie w tkankach miękkich i płynach ustrojowych. Aby wapń wchłaniał się prawidłowo i był wykorzystywany w odpowiedni sposób, niezbędna jest nam witamina D. Bez wapnia nasze kości i zęby są kruche, enzymy nie działają prawidłowo, zaburzona jest praca mięśni. Wapń pełni ważną funkcję w działaniu układu nerwowego i pracy serca. Nie możemy więc ignorować wapnia w diecie. Ma on ogromną rolę do spełnienia, nie tylko wtedy, gdy jesteśmy dziećmi i rośniemy.

Niedobór wapnia i jego nadmiar

Złe wchłanianie wapnia lub jego nadmierne wydalanie jest związane z nieodpowiednią dietą i małym spożyciem Ca. Braki wapnia w diecie u dzieci i młodzieży mogę prowadzić do chorób takich jak krzywica i powikłań. Zmniejszenie szczytowej masy kostnej w czasie intensywnego wzrostu prowadzi do osteoporozy w dorosłości. Demineralizacja kości powoduje ich deformację i zmiękczenie. Objawem niedoboru wapnia jest również hipokalcemia, czyli zmniejszenie stężenia wapnia w surowicy krwi, co prowadzi do zaburzeń hormonalnych, zaburzeń rytmu serca i niewydolności. Rzadko kiedy możemy mówić o nadmiarze wapnia. W przypadku nawet urozmaiconej diety trudno o nadmiar tego pierwiastka w organizmie. Osoby z kamicą nerkową, suplementujące witaminę D i wapń, są narażone na wzmożenie choroby i tworzenie się kolejnych kamieni nerkowych. Nadmiar wapnia ogranicza wchłanianie cynku, żelaza i magnezu. Jest równie szkodliwy, co jego niedobór.

Jak zadbać o wapń w diecie?

Podstawowym źródłem wapnia powinna być żywność. Spożywanie mleka i przetworów mlecznych zawierających laktozę, zwiększa wchłanianie Ca. Oprócz produktów mlecznych, powinniśmy jeść wędzone ryby oraz konserwy rybne, produkty roślinne – takie jak fasola, natka pietruszki, orzechy, szpinak. Wchłanianie wapnia zwiększają takie substancje jak wspomniana laktoza, witamina D, arginina, lizyna, inulina, kwas cytrynowy i fruktooligosacharydy. Na naszą niekorzyść działa duże spożycie białka i sodu, wchłanianie wapnia utrudnia również tłuszcz i duże ilości fosforu. Dobrym źródłem wapnia są wody mineralne i twarda woda pitna, np. znana woda Muszynianka ma sporą zawartość wapnia, który dość dobrze się wchłania.

Jeśli mimo zbilansowanej diety, bogatej w niezbędne witaminy i minerały, źle się czujesz, coś Cię niepokoi, wykonaj podstawowe badania krwi, aby ocenić stan swojego zdrowia i sprawdzić, czy przypadkiem nie będzie konieczne uzupełnienie diety suplementami bogatymi w wapń i inne mikroskładniki, takie jak witamina D, niezbędna do prawidłowego wykorzystania wapnia.